Feedbackonderzoek

In juli deed ik mee aan een onderzoek naar preventie van hardloopblessures. Of iets specifieker: onderzoek naar de invloed van mondelinge feedback op verandering van loopstijl en/of hardloopgerelateerde klachten. Door het looppatroon van recreatieve hardlopers te analyseren én te beïnvloeden hoopt men meer te leren over de oorzaken van hardloopblessures.

Hardlopers gezocht!

Wetenschappelijke achtergrond

Bij het hardlopen spelen verschillende krachten in verschillende richtingen een rol. Wij zijn geïnteresseerd in de kracht die de voet tijdens een landing op de grond uitoefent. De manier van lopen bepaalt hoe groot deze kracht is en hoe snel deze kracht door het lichaam moet worden opgevangen.

Uit onderzoek is gebleken dat de hoogte van deze kracht en de snelheid waarmee deze kracht stijgt een rol spelen bij het ontstaan van hardloopgerelateerde blessures. Het doel van dit onderzoek is deze kracht te verminderen dan wel vloeiender door het lichaam te laten opvangen. Onderzoek heeft aangetoond dat aanpassing van het looppatroon door middel van feedback hiervoor kan zorgen. Welke feedback hiervoor het meest geschikt is, is nog niet bekend.

In dit onderzoek worden twee verschillende soorten feedback met elkaar vergeleken. Eén groep krijgt feedback gericht op de eigen beweging (interne focus), een andere groep krijgt feedback met instructies gericht op het effect van de eigen bewegingen op de omgeving (externe focus). Met behulp van dit onderzoek kunnen we mogelijk advies geven over welke vorm van feedback het beste bijdraagt aan de preventie van hardloopgerelateerde blessures.

Het onderzoek vindt plaats in het Sportmedisch Centrum van het UMCG.

Meetmomenten

De kracht op de grond wordt gemeten met sensoren in een lopende band. Het onderzoek bestaat uit twee meetmomenten. Tijdens het eerste bezoek worden de uitgangswaardes bepaald en geeft de onderzoeker tijdens het hardlopen feedback. Een maand later vindt een tweede meting plaats en worden de uitkomsten met elkaar vergeleken. In de tussentijd gaat de deelnemer zelfstandig aan de slag met de gegeven feedback.

Het onderzoek kent twee meetmomenten.

Eerste bezoek

Het eerste bezoek. Na de noodzakelijke administratie is het tijd voor mijn loopbanddebuut. Eerst een opwarmsessie van zo’n zes minuten om te wennen aan de band en een lekker tempo op te zoeken. Het valt meteen op dat lopen op de band zwaarder is dan op de weg. Bovendien krijg je het binnen uiteraard sneller warm dan buiten. Mijn onderzoekstempo komt uit op ‘slechts’ 9,6 kilometer per uur, terwijl mijn normale tempo op de weg echt wel hoger ligt.

De kracht op de grond wordt gemeten met sensoren in een lopende band.

Basiswaardes

Tijdens dit eerste bezoek worden mijn basiswaardes gemeten. Volgens de derde wet van Newton hoort bij iedere kracht een even grote en tegengesteld gerichte kracht, de kracht die ik tijdens een landing op de grond uitoefen moet daarom in dezelfde mate door mijn lichaam worden opgevangen. De snelheid waarmee deze kracht stijgt welke de Loading Rate (LR) wordt genoemd lijkt met name van belang bij het ontstaan van blessures. Het doel van het onderzoek is te onderzoeken of met mondelinge feedback deze LR kan worden verlaagd.

Feedback

Vervolgens trek ik een willekeurige envelop waarin de feedback vermeld staat. In mijn geval feedback met een interne focus (‘probeer ervoor te zorgen dat je zachter landt’). Tijdens de ‘echte’ onderzoekssessie van tien minuten leest onderzoeker Jelte elke twee minuten die zin hardop voor en moet ik dus zelf zorgen dat ik mijn voet anders afwikkel. Gevoelsmatig gaat dat wel redelijk, maar of dat echt zo is moeten de resultaten uitwijzen. Tot mijn tweede bezoek ga ik zelf aan de slag met deze feedback en hou daarvan een logboekje bij.

Tweede bezoek

Een maand later vindt de tweede meting plaats. Ik ren wederom tien minuten op de loopband, maar dit keer zonder toepassing van de feedback. Door de resultaten van deze tweede meting te vergelijken met de resultaten van de eerste meting wordt gekeken wat het effect is van de feedback in één maand.

Grafiekjes

Met de sensoren zijn de kracht op de grond en de stijging van die kracht gemeten. Dat resulteert in een krachtenpatroon die in grafiekjes kunnen worden weergegeven. Waarbij er verschillende patronen te zien zijn voor haklanders en midden- of voorvoetlanders.

Het krachtenpatroon in grafiekjes.

Persoonlijke meetwaardes

Niet lang na de tweede meting krijg ik mijn persoonlijke uitkomsten als hiellander:

Wat opvalt aan mijn metingen is dat de snelheid waarmee de kracht uitgeoefend op de grond stijgt de Loading Rate (LR) voor het linkerbeen hoger is dan voor het rechter been. Verder valt op dat de feedback geen invloed heeft op de LR van het linker been maar wel voor een verlaging van deze LR rechts zorgt. Deze LR is de belangrijkste maat voor het ontstaan van hardloopblessures. Een verlaging van de LR met 10-15% zorgt mogelijk voor een afname in de kans op het ontstaan van hardloopblessures.

De feedback heeft voor het rechterbeen voor een lagere LR waarde gezorgd. De Fz1 waardes van het rechterbeen, welke ontstaat door de landing van de hak, zijn afgenomen mogelijk is er onder invloed van de feedback minder op de hak geland met het rechterbeen.

Uitkomsten onderzoek

De hoofdvraag van het onderzoek was of interne feedback (‘probeer ervoor te zorgen dat je zachter landt’) of externe feedback (‘probeer het landingsgeluid te verlagen’) kunnen zorgen voor een minder snelle stijging van de kracht (LR), die tijdens een landing op de grond wordt uitgeoefend.

Bevinding
De belangrijkste bevinding uit het uitgevoerde onderzoek, is dat externe feedback zorgt voor een significante daling van de LR. Ook één maand later blijkt deze LR lager te zijn, waardoor deze feedback ook over een langere periode effectief blijkt.

Werkt interne feedback ook?
Ondanks dat er bij meerdere deelnemers uit de interne feedbackgroep een daling van de LR is gevonden zorgt deze feedback niet voor een significante daling in de gehele groep.

Conclusie
De externe feedback blijkt de LR effectiever te verlagen dan de interne feedback. De verwachting is dat er minder blessures optreden bij het toepassen van de externe feedback (verlaging van het landingsgeluid) of dit daadwerkelijk zo is zal nader onderzoek moeten aantonen.

Advies
Het advies voortkomend uit dit onderzoek is te letten op het landingsgeluid en dit geluid te verlagen.